कीबोर्ड
मराठी इनस्क्रिप्ट कीबोर्ड: लेआउट, जोडाक्षरे आणि ळ
इनस्क्रिप्ट लेआउटमध्ये कोणते अक्षर कुठे, जोडाक्षरे कशी लिहावी आणि मराठीसाठी खास अक्षरे.
मराठी इनस्क्रिप्ट कीबोर्ड हा भारत सरकारचा मानक लेआउट आहे; Windows, Linux आणि Android मध्ये «Marathi – INSCRIPT» नावाने उपलब्ध. तो युनिकोड देवनागरी लिहितो. KPC Typing चे मराठी टायपिंग पान हा लेआउट कोणत्याही कीबोर्डवर अनुकरण करते.
लेआउटची सर्वसाधारण रचना
- मधली ओळ: ो े ् ि ु (डावीकडे) आणि प र क त च ट (उजवीकडे).
- वरची ओळ: ौ ै ा ी ू (डावीकडे) आणि ब ह ग द ज ड (उजवीकडे).
- खालची ओळ: ं म न व ल स य.
- Shift: त्याच कींवर स्वर (अ आ इ ई उ ऊ ए ऐ ओ औ) आणि महाप्राण (ख घ थ ध छ झ ठ ढ फ भ).
उदा. K = क, Shift + K = ख; L = त, Shift + L = थ. या जोड्या लक्षात ठेवल्या की लेआउट सहज आठवतो.
मराठीसाठी खास अक्षरे
- ळ — Shift + N (ल च्या की वर).
- ण — Shift + C (म च्या की वर).
- श — Shift + M; ष — Shift + स्वल्पविराम.
- । (पूर्णविराम/दंड) — Shift + पूर्णविराम की. मराठीत वाक्याच्या शेवटी सहसा «.» वापरला जातो.
जोडाक्षरे कशी लिहावी
नेहमी आधी व्यंजन, नंतर मात्रा: क + ा = का. जोडाक्षरासाठी व्यंजन, हलंत (्, D की), दुसरे व्यंजन: स + ् + त = स्त, प + ् + र = प्र. «ि» ची मात्रा पडद्यावर आधी दिसली तरी ती व्यंजनानंतरच टाइप करायची.
Windows मध्ये सेटअप
Settings → Time & Language → Language → मराठी जोडा → कीबोर्ड «Marathi – INSCRIPT». Win + Space ने लेआउट बदला. KPC Typing साठी हे आवश्यक नाही.
पुढे दहा बोटांनी टायपिंग मार्गदर्शक वाचा आणि पहिला धडा KPC Typing वर करून पाहा.